Dini Nikah Nasıl Kıyılır: Şartlar, Sıra ve Müftülükte Nikah
Dini nikah nasıl kıyılır: önce resmi nikah, sonra isteyen çift için dua. 2 şahit şartı, müftülükte nikah ve belgeler Diyanet'in yanıtlarıyla bu yazıda.

Kısa cevap: Dini nikah kanunen zorunlu değil. Müslüman ailelerde bir adet olarak yapılıyor ve çoğu ailede aranan bir şey. Kıydıracaksanız, önce resmi nikahınızı kıydırın. İsterseniz ardından evde ya da uygun bir yerde Kur’an okutup dua ettirerek dini nikah töreni yaptırabilirsiniz. Diyanet, usulüne uygun kıyılmış resmi nikahı dinen de geçerli sayıyor. Müftülüklerde kıyılan nikah da resmi nikahtır.
Aile cüzdanı gösterilmeden dini tören yapılamıyor
Çiftlerin çoğu aynı noktada takılıyor: Dini nikah, resmi nikahtan önce kıydırılabilir mi? Türk Medeni Kanunu’nun 143. maddesi bunu açıkça söylüyor. Evlendirme memuru, tören biter bitmez eşlere bir aile cüzdanı veriyor ve aile cüzdanı gösterilmeden evlenmenin dini töreni yapılamıyor. Ayrıca aynı maddede evlenmenin geçerli olmasının dini törene bağlı olmadığı yazıyor. Pratikte sıra şöyle ilerliyor: belgelerle başvuru, resmi nikah, aile cüzdanı, isterseniz de dua. Ailenizde dini nikah da bekleniyorsa, onu aile cüzdanını aldıktan sonraki bir saate koyabilirsiniz; kanunun sırası bozulmaz.
Diyanet’in tutumu bu sırayla uyumlu. Bugün resmi nikah olmadan dini nikah yapılmasını kadının ve çocukların haklarının korunması açısından uygun görmüyor. Usulüne uygun yapılan resmi nikahı ise dinen de geçerli sayıyor. Nikahın kayda geçmesine de aynı gözle bakıyor. Çünkü tescil dinen açık bir şekil şartı olmasa da eşlerin ve çocukların hakları için ihmal edilmemesi gereken bir adım sayılıyor.
Diyanet’e göre dini nikahın şartları
Dini nikahta, rıza ile şahitlik yapılması önem taşıyor. Diyanet’in yanıtlarında öne çıkanlar şunlar:
- Evlenmeye ehil iki kişi, şahitlerin huzurunda karşılıklı rızalarını açıkça beyan ediyor.
- En az iki şahit bulunuyor. İki şahit olmadan kıyılan nikah geçerli sayılmaz.
- Şahitler Müslüman, ergin ve akıl sağlığı yerinde olan kişiler oluyor.
- Nikah aileden ve yakın çevreden gizlenmiyor.
Şahitliğin amacı, nikahın herkesçe bilinmesi ve sonradan şüphe doğmamasıdır. Gizli nikah için de aynı gerekçe geçerli. Şahitler huzurunda yapılsa bile aileden ve yakın çevreden saklanan bir nikah, dinin genel ilkelerine aykırı sayılır. Yalnızca iki şahidin bilmesi yetmiyor.
Mehir de nikahla birlikte sık sorulan konulardan biri. Mehir, evlilik akdiyle erkeğin eşine vermekle yükümlü olduğu para ya da mal. Mali değeri olan her menfaat mehir olabiliyor. Nikahta belirlenebiliyor. Peşin verilebildiği gibi, ertelenmiş de olabilir.
Müftülükte nikah kıydırmak
Nikahı müftülükte kıydıracaksanız bilmeniz gereken ilk şey, bunun resmi nikah olduğu. Evlendirme Yönetmeliği’nde 28 Kasım 2017’de yapılan değişiklikle Bakanlık il ve ilçe müftülüklerine evlendirme memurluğu görev ve yetkisi verebiliyor. Müftülük görevlisi bu yetkiyle evlendirme memuru olarak çalıştığı için nikahın ardından aile cüzdanınızı da orada alıyorsunuz. Yetki Bakanlık tarafından verildiği için, nikah kıydırmak istediğiniz müftülükte hizmetin sunulup sunulmadığını önceden sorun.
İki sınır var. Müftülük görevlisi yalnızca yetki alanındaki il, ilçe, belediye ve köy sınırları içinde nikah kıyabiliyor. Eşlerden biri yabancıysa müftülük nikah kıyamıyor; bu durumda yalnızca belediye evlendirme memurlukları ve nüfus müdürleri yetkili.
İstenen belgeler belediyedekilere benziyor. İstanbul’da müftülüğün nikah işlemleri sayfasında liste şöyle:
| Belge | Müftülükte nasıl isteniyor |
|---|---|
| Kimlik | Aslı ve fotokopisi. Ehliyet ve pasaport kabul edilmiyor. |
| Sağlık raporu | Aile hekimliğinden resimli rapor. Özel kurum raporu, aile hekimince onaylanırsa kabul ediliyor. Raporda talasemi testi ibaresi olmalı. |
| Vesikalık fotoğraf | Dört adet, son 6 ayda çekilmiş. |
| Beyanname ve ehliyet belgesi | Müftülükte düzenleniyor. |
| Şahitler | En az iki kişi. Nikah saatinde 18 yaşını doldurmuş, yanında kimliği olan ve tanıklık ettiği kişileri tanıyan biri olmalı. |
Başvuruya çiftler birlikte gidiyor. Gidemeyen taraf noterden özel vekaletname ile vekil aracılığıyla başvurabilir. Ancak eksik evrakla başvuru kabul edilmiyor; evrakların da son 6 ay içinde alınmış olması gerekiyor. Şahitlerinizi nikah gününden önce belirleyin ve kimliklerini yanlarında bulundurmaları gerektiğini hatırlatın. Dosyanın tamamı için nikah için gerekli belgeler rehberine, raporun nereden ve nasıl alındığı için ise evlilik için sağlık raporu rehberine bakın.
Resmi nikahtan sonra dua ve düğün yemeği
Resmi nikah bittikten sonra çift isterse evde ya da uygun bir yerde Kur’an okutup dua ettirebiliyor. Diyanet bunu iyi karşılıyor ve örfe uygun buluyor. Aile büyüklerinin yanında olması, dua edilmesi ve düğün yemeğinin de güzel görülmesi.
Tören evde olacaksa, planlayacak fazla şey yok. Ama bir düğün mekanında yapacaksanız, duaya ayrı bir saat bulmaya çalışmayın; düğünün programına baştan yerleştirin. Mekanla görüşürken nikahın, duanın ve yemeğin saatlerini birlikte yazdırın. İstanbul’da düğün mekanlarını bu soruyla gezebilirsiniz. Dua kına gecesinde olacaksa, yeri kına gecesinin programı belli olunca netleşir.
Sıkça sorulan sorular
Resmi nikah dini nikah yerine geçer mi?
Diyanet, usulüne uygun olarak yapılan resmi nikahı dinen de geçerli sayıyor. İsterseniz sonradan evde ya da uygun bir yerde Kur’an okutup dua ettirebilirsiniz. Kanuna göre evlenmenin geçerli olması dini törene bağlı değil, yani dini nikah zorunlu değil. Resmi nikah olmadan yapılan dini nikahı ise Diyanet, kadının ve çocukların hakları açısından uygun bulmuyor.
Resmi nikah olmadan imam nikahı kıyılır mı?
Kanuna göre aile cüzdanı gösterilmeden dini tören yapılamıyor. Diyanet de bugün resmi nikah olmadan dini nikah yapılmasını kadının ve çocukların haklarının korunması açısından uygun görmüyor.
Dini nikah şahidi kimler olabilir?
En az iki kişi gerekiyor. Şahitler Müslüman, ergin ve akıl sağlığı yerinde olmalı. Müftülükteki resmi nikahta ise şahitler 18 yaşını doldurmuş olmalı ve yanlarında kimlikleri bulunmalı.






















